Skip to content

Wat is schizofrenie?

Schizofrenie is een psychische aandoening die helaas vaak verkeerd begrepen wordt. Hoewel alle mensen die schizofrenie hebben anders reageren, delen ze een aantal overlappende symptomen. In dit artikel lees je alles over wat je moet weten over schizofrenie, om meer begrip te krijgen voor deze veelvoorkomende psychische aandoening.

Wat is schizofrenie precies is?

Schizofrenie is een chronische en soms invaliderende psychische aandoening waarbij patiënten hallucinaties, wanen en afwijkend gedrag vertonen. Dit kan zich manifesteren als stemmen horen die er niet zijn of zichzelf in situaties bevinden waar ze niet zijn. Mensen met schizofrenie lijden vaak aan paranoia en kunnen hun gedachten moeilijk onderscheiden van hun fantasieën.

Symptomen van schizofrenie

De meest voorkomende symptomen van schizofrenie zijn hallucinaties, onrealistische ideeën, verschillende stemmingstoestanden, geheugenproblemen, moeite met concentreren en denken dat andere mensen je bedreigingen of je willen pijnigen. Bovendien kunnen patiënten ook motorisch onvermogen hebben, apathisch gedrag vertonen of problematisch taalgebruik hebben.

Sommige mensen met schizofrenie hebben ook last van depressieve symptomen zoals weinig energie hebben of sociale problemen zoals moeite hebben om contact te maken met anderen. Afhankelijk van de persoon kunnen deze symptomen variëren in intensiteit en frequentie. 

Mensen die lijden aan schizofrenie blijven vaak binnenshuis en negeert hun persoonlijke hygiëne; dit is vaak een teken dat iemand lijdt aan deze psychische aandoening. Ook kan iemand met schizofrenie plotselinge gedragsverandering laten zien door ongewone beweging of stilte in drukke situaties waarin normaal gesproken meer interactief gedrag wordt verwacht.

Oorzaken van schizofrenie

Schizofrenie is een complexe geestesziekte die jaarlijks duizenden mensen in Nederland treft. Hoewel de precieze oorzaken van schizofrenie onbekend blijven, zijn er verschillende theorieën over wat verantwoordelijk zou kunnen zijn voor het ontstaan ervan. In deze blogpost bekijken we enkele van deze theorieën en bespreken we wat we wel weten over de oorzaken van deze ernstige stoornis.

Genetica

Eén theorie is dat genetica een rol kan spelen bij het ontstaan van schizofrenie. Iemand heeft een verhoogd risico als hij een ouder of broer of zus heeft met de stoornis, wat suggereert dat het een genetische component kan hebben. Onderzoek suggereert echter dat er naast genetica ook veel andere factoren een rol spelen, waaronder zaken als levensstijl en omgeving.

Hersenchemie

Een andere theorie is dat een abnormale hersenchemie verantwoordelijk zou kunnen zijn voor het ontstaan van schizofrenie. Mensen met schizofrenie hebben vaak abnormale niveaus van bepaalde neurotransmitters (chemische stoffen in de hersenen), zoals dopamine en serotonine. Aangenomen wordt dat deze veranderingen in de hersenchemie sommige van de symptomen kunnen veroorzaken die met de stoornis geassocieerd worden, zoals hallucinaties en wanen.

Omgevingsfactoren

Uit onderzoek blijkt ook dat omgevingsfactoren betrokken kunnen zijn bij de ontwikkeling van schizofrenie. Stressvolle levensgebeurtenissen, zoals trauma of misbruik in de kindertijd, kunnen iemands risico op het ontwikkelen van deze stoornis vergroten. Blootstelling aan bepaalde virussen of gifstoffen vóór de geboorte kan ook bijdragen aan het ontstaan ervan. Bovendien is sociaal isolement in verband gebracht met een verhoogd risico op het ontwikkelen van schizofrenie op latere leeftijd.

De oorzaken van schizofrenie blijven grotendeels onbekend en er moet verder onderzoek gedaan worden om ze beter te begrijpen. Het lijkt echter duidelijk dat er meerdere factoren een rol spelen bij de ontwikkeling van deze ziekte – waaronder genetica, veranderingen in de hersenchemie en omgevingsinvloeden zoals stress of trauma’s op jonge leeftijd. Door meer te begrijpen over wat deze geestelijke stoornis kan veroorzaken, kunnen we werken aan betere behandelingen en betere resultaten voor degenen die eraan lijden.

Diagnose en behandeling van schizofrenie

Hoewel er geen genezing voor schizofrenie bestaat, zijn er behandelingen beschikbaar die kunnen helpen de symptomen te beheersen en de kwaliteit van leven te verbeteren. Laten we eens kijken hoe schizofrenie gediagnosticeerd wordt en welke behandelingsmogelijkheden er zijn.

Het stellen van de diagnose schizofrenie

Voordat de diagnose schizofrenie wordt gesteld, zal een arts vragen stellen over de medische geschiedenis van de persoon, recente veranderingen in gedrag of denken, eventueel middelengebruik (alcohol of drugs), en eventuele familieleden bij wie schizofrenie is vastgesteld. Een lichamelijk onderzoek kan ook worden uitgevoerd om andere ziekten zoals schildklieraandoeningen of bloedarmoede uit te sluiten. Tenslotte kunnen psychologische tests zoals de Minnesota Multiphasic Personality Inventory (MMPI) worden gebruikt om persoonlijkheidskenmerken te meten die met schizofrenie in verband worden gebracht.

Behandelingsmogelijkheden

De meest voorkomende behandelingen voor schizofrenie zijn antipsychotische medicijnen, psychotherapie en veranderingen in levensstijl. Antipsychotische medicijnen werken door het blokkeren van bepaalde neurotransmitters in de hersenen die geassocieerd worden met psychotische symptomen zoals hallucinaties en wanen. Verschillende mensen reageren verschillend op verschillende medicijnen, dus het is belangrijk om voor elke individuele patiënt de juiste te vinden. 

Psychotherapie kan ook een belangrijke rol spelen bij het beheersen van de symptomen van schizofrenie. Cognitieve gedragstherapie (CGT) wordt vaak gebruikt om mensen te helpen hun denkpatronen en gedragingen die met hun stoornis samenhangen te veranderen. Andere vormen van therapie zoals gezinstherapie kunnen ook nuttig zijn om mensen te helpen met hun ziekte om te gaan. Tot slot kunnen veranderingen in levensstijl, zoals regelmatig bewegen, gezond eten, alcohol en drugs vermijden, voldoende slapen, en activiteiten ondernemen die vreugde brengen, allemaal helpen om de levenskwaliteit van mensen met schizofrenie te verbeteren.

Schizofrenie is een ernstige geestelijke stoornis die ingrijpende gevolgen kan hebben voor iemands leven, maar er zijn behandelingen beschikbaar die kunnen helpen de symptomen te beheersen en de kwaliteit van leven te verbeteren. Als jij of iemand die je kent de diagnose schizofrenie heeft gekregen is het belangrijk om met je arts te praten over je behandelmogelijkheden, zodat je het beste plan kunt vinden voor jou of je dierbare.

Omgangsstrategieën voor leven met schizofrenie

Leven met de diagnose schizofrenie kan een uitdaging zijn, maar het hoeft niet onmogelijk te zijn. Er zijn veel strategieën die je kunt gebruiken om met je diagnose om te gaan.

Praat regelmatig met je arts

Het is belangrijk om contact te houden met je arts, ook als je het gevoel hebt dat het goed gaat. Als er dan toch iets verandert, kunnen jij en je arts samen een plan ontwikkelen om je symptomen te beheersen. Bovendien krijg je door regelmatige controles de kans om vragen te stellen en advies te krijgen van iemand die vertrouwd is met je aandoening en behandeling.

Zoek steun

Het kan moeilijk zijn om het leven met schizofrenie alleen aan te kunnen, dus is het belangrijk om steun te zoeken bij vrienden en familieleden die begrijpen wat je doormaakt. Dit kan betekenen dat je je aansluit bij een schizofrenie steungroep of praat met andere mensen die dezelfde diagnose hebben gekregen als jij. Iemand erbij hebben die begrijpt waar je mee te maken hebt, kan een enorm verschil maken in het beheersen van je symptomen en je gesteund voelen in moeilijke tijden.

Slaap voldoende

Slaap is een essentieel onderdeel van gezond blijven, zowel geestelijk als lichamelijk, dus het is belangrijk om ervoor te zorgen dat je elke nacht voldoende rust krijgt. Probeer een consequent slaapschema op te stellen, zodat je lichaam weet wanneer het elke avond tijd is om naar bed te gaan en maak goede slaaphygiënische gewoonten, zoals het vermijden van schermen voor het slapen gaan of het gebruik van verduisteringsgordijnen voor optimale duisternis. Voldoende slaap helpt om je energieniveau gedurende de dag op peil te houden en de algehele geestelijke gezondheid te verbeteren.

Dit zijn slechts enkele manieren die gunstig kunnen zijn voor wie de diagnose schizofrenie heeft gekregen. Onthoud dat iedereen anders is en dat bepaalde manieren voor sommigen beter kunnen werken dan voor anderen. Het kan wat vallen en opstaan kosten tot je degene vindt die voor jou het beste werkt.

Conclusie

Schizofrenie is echt een complexe psychologische aandoening die elke persoon anders beïnvloedt; sommigen krijgen significant meer symptomen dan anderen terwijl sommigen geheel asymptomatisch blijven. Als je iemand kent die mogelijk lijdt aan schizofrenie, laat er dan goed op volgen dat je behulpzaam bent en respectvol bent in de manier waarop je hen behandelt, ze hebben misschien meer hulp nodig dan je denkt! Hopelijk helpt dit artikel om wat begrip te krijgen voor deze veelvoorkomende mentale gezondheidsaanvaller.